دیدن عدد بالای ALT یا AST در برگه آزمایش خون می تواند باعث نگرانی شود؛ به ویژه اگر فرد پیش از آن هیچ علامت مشخصی نداشته باشد. با این حال، بالا بودن آنزیم های کبدی به تنهایی به معنی ابتلا به یک بیماری جدی یا نیاز قطعی به مصرف مکمل نیست. این تغییر می تواند به دلایل مختلفی مانند کبد چرب، مصرف بعضی داروها، عفونت های ویروسی، اضافه وزن، ورزش سنگین یا حتی مشکلاتی خارج از کبد ایجاد شود.
یکی از مکمل هایی که در سال های اخیر درباره حمایت از سیستم ایمنی و سلامت کبد آن صحبت شده، AHCC است. این ترکیب از عصاره تخمیر شده قارچ ها به دست می آید و بیشتر به دلیل اثر احتمالی آن بر عملکرد سیستم ایمنی شناخته می شود. البته باید توجه داشت که AHCC جایگزین دارو، رژیم غذایی، کاهش وزن یا درمان اصلی بیماری های کبدی نیست. شواهد علمی درباره فواید قرص AHCC برای سلامت کبد هنوز محدود است و مصرف آن باید با توجه به علت اصلی بالا رفتن آنزیم ها و نظر پزشک انجام شود.
برای خرید AHCC پلاتینیوم آمریکایی از شیکا بانو کلیک کنید
کبد معمولا تا مدت زیادی بدون ایجاد علامت واضح فعالیت می کند. بسیاری از افراد زمانی متوجه اختلال در عملکرد کبد می شوند که برای یک مشکل دیگر آزمایش خون داده اند. در این آزمایش، آنزیم هایی مانند ALT و AST اندازه گیری می شوند. افزایش این آنزیم ها می تواند نشان دهد که سلول های کبدی تحت فشار یا آسیب قرار گرفته اند، اما شدت مشکل فقط با یک عدد مشخص نمی شود.
مقدار افزایش آنزیم ها، مدت زمان بالا ماندن آنها، نتیجه سونوگرافی، وضعیت وزن، سوابق دارویی و علائمی مانند زردی پوست، خستگی شدید، تهوع یا درد شکم باید در کنار هم بررسی شوند. گاهی اوقات نیز AST به دلیل آسیب عضلانی افزایش پیدا می کند و ارتباط مستقیمی با کبد ندارد. بنابراین تفسیر آزمایش باید توسط پزشک انجام شود و نباید تنها بر اساس نتیجه یک برگه آزمایش، مکمل یا داروی خاصی را شروع کرد.
کبد چرب یکی از شایع ترین دلایل بالا رفتن آنزیم های کبدی است. اضافه وزن، دیابت، چربی خون بالا، مصرف زیاد قند و کم تحرکی می توانند احتمال بروز آن را بیشتر کنند. هپاتیت های ویروسی، مصرف الکل، برخی داروها، مکمل های بدنسازی و فرآورده های گیاهی ناشناخته نیز از عوامل مهم دیگر هستند.
ورزش بسیار سنگین، آسیب عضلانی و بعضی بیماری های دیگر هم ممکن است در نتیجه آزمایش تاثیر بگذارند. به همین دلیل، گاهی پزشک آزمایش را پس از مدتی تکرار می کند تا مشخص شود افزایش آنزیم ها موقتی بوده یا همچنان ادامه دارد.
AHCC مخفف عبارت Active Hexose Correlated Compound است. این ماده معمولا از بخش های مختلف قارچ های خوراکی و دارویی، به ویژه قارچ شیتاکه، تهیه می شود. طی فرآیند تخمیر، ترکیبات موجود در ماده اولیه تغییر می کنند و محصولی با ساختار متفاوت به دست می آید. AHCC بیشتر به عنوان مکملی برای حمایت از عملکرد سیستم ایمنی معرفی شده است.
برخی پژوهش های آزمایشگاهی و مطالعات انسانی اولیه نشان داده اند که AHCC ممکن است بر فعالیت بعضی سلول های ایمنی، از جمله سلول های کشنده طبیعی یا NK، اثر بگذارد. همین موضوع باعث شده است که محققان درباره نقش احتمالی آن در عفونت های ویروسی، التهاب و سلامت کبد تحقیق کنند. با این حال، نتایج این مطالعات به اندازه ای نیست که AHCC را درمان قطعی کبد چرب، هپاتیت یا آسیب کبدی بدانیم.
خیر. مصرف قارچ شیتاکه به عنوان ماده غذایی با مصرف مکمل AHCC یکسان نیست. AHCC محصولی فرآوری شده و استاندارد شده است که ترکیبات آن با قارچ تازه یا خشک تفاوت دارد. به همین دلیل نمی توان مقدار اثرگذاری مکمل را با خوردن یک وعده قارچ مقایسه کرد. از طرف دیگر، این تفاوت به معنی بهتر بودن قطعی AHCC برای همه افراد نیست؛ کیفیت محصول، مقدار مصرف، شرایط فرد و علت بیماری هم اهمیت دارند.
در زمان خرید باید به برچسب محصول، مقدار واقعی AHCC، شماره مجوز، تاریخ تولید و تاریخ انقضا توجه شود. محصولی که تنها عبارت «حاوی قارچ شیتاکه» روی آن نوشته شده است، الزاما AHCC استاندارد نیست.
کبد وظایف متعددی مانند پردازش مواد غذایی، ذخیره انرژی، ساخت بعضی پروتئین ها و تجزیه داروها را بر عهده دارد. هر عاملی که التهاب یا فشار اکسیداتیو را افزایش دهد، می تواند کار کبد را دشوارتر کند. از نظر نظری، مکمل هایی که بر تعادل سیستم ایمنی و مقابله با استرس اکسیداتیو اثر می گذارند، ممکن است در کنار درمان اصلی به حفظ سلامت کبد کمک کنند.
با این حال، این اثر احتمالی نباید با بازسازی قطعی سلول های کبدی یا پایین آوردن سریع آنزیم ها اشتباه گرفته شود. برای تایید اثر AHCC در هر بیماری، به مطالعات بزرگ تر و دقیق تر نیاز است.
سیستم ایمنی در مقابله با عفونت ها و کنترل التهاب نقش مهمی دارد. AHCC در بعضی مطالعات با تغییر فعالیت سلول های ایمنی مرتبط دانسته شده است. این تغییر ممکن است برای برخی افراد مفید باشد، اما فعال کردن سیستم ایمنی همیشه به معنی نتیجه بهتر نیست. در بیماری های خودایمنی، پس از پیوند عضو یا هنگام مصرف داروهای سرکوب کننده ایمنی، هر نوع تحریک سیستم ایمنی باید با احتیاط انجام شود.
استرس اکسیداتیو زمانی افزایش پیدا می کند که تعادل میان ترکیبات آسیب رسان و سیستم دفاعی بدن به هم بخورد. التهاب طولانی مدت، چاقی، دیابت و تغذیه نامناسب می توانند این وضعیت را تشدید کنند. برخی ترکیبات موجود در فرآورده های قارچی خاصیت آنتی اکسیدانی دارند، اما هنوز نمی توان نتیجه گرفت که AHCC به تنهایی قادر است آسیب کبدی را برطرف کند.
در حال حاضر نمی توان برای همه افراد چنین ادعایی را مطرح کرد. ممکن است در بعضی مطالعات، تغییراتی در آنزیم های کبدی دیده شده باشد، اما پایین آمدن ALT یا AST همیشه به معنی درمان علت بیماری نیست. آنزیم ها ممکن است به دلایل مختلفی تغییر کنند و برای ارزیابی وضعیت کبد باید آزمایش های تکمیلی و نظر پزشک را هم در نظر گرفت.
AHCC ممکن است برای بعضی افراد به عنوان یک مکمل کمکی مطرح شود، اما میزان فایده آن به علت بیماری و درمان اصلی بستگی دارد. هیچ گروهی نباید مصرف این محصول را جایگزین درمان تجویز شده بداند.
در کبد چرب، تجمع چربی در سلول های کبدی معمولا با اضافه وزن، مقاومت به انسولین، دیابت، چربی خون بالا یا مصرف زیاد غذاهای پرکالری ارتباط دارد. مهم ترین اقدامات برای بهبود این وضعیت، کاهش وزن تدریجی، افزایش فعالیت بدنی، کنترل قند و چربی خون و اصلاح الگوی غذایی است.
AHCC ممکن است در برخی افراد به عنوان مکمل حمایتی بررسی شود، اما شواهد کافی برای این که آن را درمان اصلی کبد چرب بدانیم وجود ندارد. اگر دلیل بالا بودن آنزیم ها کبد چرب باشد، مصرف مکمل بدون اصلاح سبک زندگی معمولا نتیجه قابل توجهی ایجاد نمی کند.
در هپاتیت B و هپاتیت C، کنترل عفونت باید تحت نظر متخصص انجام شود. داروهای ضد ویروس در زمان مناسب می توانند از پیشرفت بیماری و آسیب بیشتر کبد جلوگیری کنند. AHCC ممکن است بر برخی شاخص های سیستم ایمنی اثر بگذارد، اما ویروس را به طور قطعی از بین نمی برد و نباید جایگزین داروهای ضد ویروس شود.
افرادی که به هپاتیت مبتلا هستند، پیش از مصرف هر مکمل باید درباره تداخل احتمالی آن با داروهای خود از پزشک سوال کنند. همچنین لازم است آزمایش های مربوط به بار ویروسی و عملکرد کبد در زمان های تعیین شده انجام شود.
بعضی داروها می توانند باعث افزایش آنزیم های کبدی شوند. در این شرایط، قطع خودسرانه دارو کار درستی نیست. پزشک باید بررسی کند که آیا دارو عامل اصلی افزایش آنزیم ها است یا مشکل دیگری وجود دارد. مصرف همزمان چند مکمل نیز ممکن است فشار بیشتری به کبد وارد کند، به ویژه زمانی که ترکیبات محصول به طور دقیق مشخص نباشد.
سیلیمارین که از گیاه خار مریم به دست می آید، یکی از ترکیبات شناخته شده در مکمل های حمایت کننده از کبد است. AHCC نیز بیشتر با عملکرد سیستم ایمنی و ترکیبات مشتق شده از قارچ ها شناخته می شود. این دو ماده عملکرد یکسانی ندارند و نمی توان فقط بر اساس تبلیغات، یکی را برای همه افراد بهتر از دیگری دانست.
مهم ترین نکته این است که هر دو محصول مکمل هستند و نباید جای تشخیص پزشکی یا درمان علت اصلی بیماری را بگیرند. تفاوت کلی آنها را می توان در جدول زیر مشاهده کرد:
| موضوع مقایسه | AHCC | سیلیمارین یا خار مریم |
|---|---|---|
| منبع اصلی | ترکیبات فرآوری شده از قارچ های دارویی و خوراکی | عصاره گیاه خار مریم |
| تمرکز اصلی پژوهش ها | حمایت از عملکرد سیستم ایمنی و بررسی اثرات احتمالی ضد التهابی | خاصیت آنتی اکسیدانی و حمایت از سلول های کبدی |
| نقش در درمان هپاتیت | درمان قطعی هپاتیت محسوب نمی شود و جایگزین داروی ضد ویروس نیست | درمان قطعی هپاتیت محسوب نمی شود و نباید جایگزین داروی اصلی شود |
| اثر قطعی بر آنزیم های کبدی | برای همه افراد ثابت نشده است | به علت بیماری و شرایط فرد بستگی دارد و قطعی نیست |
| احتمال تداخل دارویی | به دلیل اثر احتمالی بر سیستم ایمنی و متابولیسم داروها باید بررسی شود | ممکن است با بعضی داروها تداخل داشته باشد |
| مناسب بودن برای مصرف خودسرانه | توصیه نمی شود، به ویژه در بیماری های زمینه ای | توصیه نمی شود، به ویژه در مصرف همزمان چند دارو |
در بعضی شرایط ممکن است پزشک مصرف همزمان آنها را قابل قبول بداند، اما این موضوع برای همه افراد یکسان نیست. تعداد داروهای مصرفی، سابقه بیماری، وضعیت کلیه و کبد، بارداری و علت اصلی افزایش آنزیم ها باید بررسی شود. ترکیب چند مکمل به معنی اثرگذاری بیشتر نیست و گاهی فقط هزینه و احتمال عوارض را افزایش می دهد.
مقدار مصرف AHCC به نوع محصول، غلظت ترکیبات و هدف مصرف بستگی دارد. نمی توان یک دوز ثابت را برای تمام افراد مبتلا به کبد چرب یا آنزیم های بالا تجویز کرد. مقدار درج شده روی بسته بندی فقط راهنمای مصرف همان محصول است و در بیماری های کبدی باید نظر پزشک در اولویت باشد.
برخی تولیدکنندگان مصرف AHCC را با معده خالی پیشنهاد می کنند، اما این موضوع برای همه افراد مناسب نیست. اگر مصرف مکمل باعث تهوع، دل درد یا ناراحتی گوارشی شود، پزشک یا داروساز ممکن است زمان مصرف را تغییر دهد. مکمل را باید با آب کافی مصرف کرد و از افزایش خودسرانه مقدار آن به امید پایین آمدن سریع آنزیم ها پرهیز کرد.
هیچ زمان مشخصی برای پایین آمدن آنزیم های کبدی پس از مصرف AHCC وجود ندارد. نتیجه به علت بیماری، شدت التهاب، رژیم غذایی، وزن، داروهای همزمان و وضعیت عمومی فرد بستگی دارد. بهتر است زمان تکرار آزمایش را پزشک تعیین کند. انجام آزمایش های متعدد در فاصله های کوتاه ممکن است باعث برداشت اشتباه از روند بیماری شود.
AHCC برای بسیاری از افراد قابل تحمل است، اما بی خطر بودن یک مکمل به معنی مناسب بودن آن برای همه نیست. عوارض احتمالی می تواند شامل ناراحتی معده، تهوع، نفخ، سردرد یا تغییرات گوارشی باشد. در صورت بروز علائم شدید یا ادامه دار، مصرف محصول باید متوقف شود و موضوع با پزشک در میان گذاشته شود.
زرد شدن چشم یا پوست، ادرار بسیار تیره، مدفوع روشن، درد شدید در قسمت بالای سمت راست شکم، استفراغ مداوم، خواب آلودگی غیرعادی، خونریزی غیرطبیعی و تورم شکم از علائمی هستند که نباید به مصرف مکمل نسبت داده شوند. در چنین شرایطی مراجعه سریع به پزشک ضروری است.
بازار مکمل ها محصولات متنوعی دارد و همه آنها از نظر مقدار ماده موثر، کیفیت مواد اولیه و شرایط نگهداری یکسان نیستند. محصولی را انتخاب کنید که اطلاعات آن روی بسته بندی کامل باشد و امکان پیگیری مجوز و اصالت آن وجود داشته باشد.
عبارت هایی مانند «درمان قطعی کبد چرب»، «پاکسازی صددرصدی کبد» یا «از بین بردن هپاتیت بدون دارو» نشانه ادعاهای غیرعلمی هستند. هیچ مکملی نباید با چنین وعده هایی به فروش برسد.
اگر افزایش آنزیم ها به کبد چرب مربوط باشد، اصلاح سبک زندگی معمولا مهم ترین بخش درمان است. کاهش وزن تدریجی، حذف نوشیدنی های شیرین، کم کردن مصرف غذاهای سرخ شده و فرآوری شده، افزایش سبزیجات، کنترل حجم وعده های غذایی و فعالیت بدنی منظم می تواند به بهبود وضعیت کبد کمک کند.
مصرف الکل باید کنار گذاشته شود و هیچ دارو یا مکملی بدون بررسی پزشک به برنامه روزانه اضافه نشود. همچنین لازم است دیابت، فشار خون و چربی خون به خوبی کنترل شوند. اگر فرد دارویی مصرف می کند، قطع یا تغییر مقدار آن باید فقط با نظر پزشک انجام شود.
خیر. AHCC نمی تواند اثر یک رژیم غذایی نامناسب، اضافه وزن یا کم تحرکی را خنثی کند. حتی اگر فرد در کنار مصرف مکمل احساس بهتری داشته باشد، علت اصلی بیماری همچنان باید درمان شود. مکمل زمانی می تواند نقش حمایتی داشته باشد که در کنار برنامه درمانی و اصلاح عادت های روزانه استفاده شود.
در این بخش به رایج ترین سوالات شما عزیزان درباره فواید قرص AHCC برای سلامت کبد پاسخ می دهیم؛
خیر. شواهد کافی برای چنین ادعایی وجود ندارد. درمان کبد چرب به علت بیماری و شرایط فرد بستگی دارد و معمولا شامل اصلاح تغذیه، کاهش وزن، فعالیت بدنی و کنترل بیماری هایی مانند دیابت و چربی خون است.
هیچ کدام را نمی توان بدون دانستن علت افزایش آنزیم ها به همه افراد پیشنهاد کرد. ابتدا باید علت مشکل مشخص شود. ممکن است افزایش آنزیم ها به دارو، هپاتیت، کبد چرب یا عاملی غیرکبدی مربوط باشد. انتخاب مکمل باید پس از بررسی پزشک انجام شود.
خیر. AHCC داروی ضد ویروس نیست و نمی توان آن را برای از بین بردن هپاتیت به کار برد. افراد مبتلا به هپاتیت باید درمان و آزمایش های دوره ای خود را طبق نظر متخصص ادامه دهند.
کاهش وزن، کاربرد اصلی AHCC نیست و شواهد قابل اتکایی برای معرفی آن به عنوان مکمل لاغری وجود ندارد. اگر فردی در زمان مصرف آن وزن کم کند، احتمالا تغییر رژیم غذایی، افزایش فعالیت یا عوامل دیگر در این موضوع نقش داشته اند.
مناسب بودن یک محصول فقط با نام برند مشخص نمی شود. باید ترکیبات، مقدار AHCC، مجوز، اصالت کالا و شرایط بدنی فرد بررسی شود. حتی یک محصول معتبر نیز برای درمان هپاتیت یا کبد چرب جایگزین درمان پزشکی نیست.
اطلاعات موجود درباره ایمنی طولانی مدت این مکمل برای همه افراد کامل نیست. کسانی که بیماری کلیوی دارند یا داروهای متعدد مصرف می کنند، باید پیش از شروع مصرف با پزشک مشورت کنند. در صورت مصرف طولانی مدت، پیگیری آزمایش های مربوط به کبد و کلیه می تواند ضروری باشد.
AHCC ترکیبی مشتق شده از قارچ های فرآوری شده است که بیشتر به دلیل اثر احتمالی آن بر سیستم ایمنی مورد توجه قرار گرفته است. برخی پژوهش ها درباره نقش آن در کنترل التهاب و حمایت از عملکرد کبد امیدوار کننده هستند، اما هنوز نمی توان آن را درمان قطعی کبد چرب، هپاتیت یا بالا بودن آنزیم های کبدی دانست.
اگر ALT یا AST شما افزایش پیدا کرده است، ابتدا باید علت آن مشخص شود. مصرف خودسرانه AHCC یا هر مکمل دیگری ممکن است باعث تاخیر در تشخیص بیماری اصلی شود. بهترین نتیجه زمانی به دست می آید که درمان پزشکی، تغذیه مناسب، فعالیت بدنی، کنترل وزن و مصرف آگاهانه مکمل ها در کنار هم قرار بگیرند.
